Cơ thể con người vận hành theo một “chiếc đồng hồ sinh học” gọi là nhịp điệu Circadian. Khi nhịp này ổn định, bạn dễ ngủ hơn, tỉnh táo hơn và làm việc hiệu quả suốt ngày dài. Ngược lại, nếu bị rối loạn, cơ thể sẽ mệt mỏi, thiếu năng lượng và dễ rơi vào mất ngủ. Vậy làm sao để thiết lập lại nhịp điệu này cho cân bằng và tự nhiên hơn? Cùng Vua Nệm tìm hiểu ngay!
NỘI DUNG CHÍNH:
1. Nhịp điệu Circadian là gì?
Nhịp điệu Circadian là nhịp sinh học giúp kiểm soát lịch trình ngủ và thức dậy hàng ngày của mỗi người. Nhịp điệu này gắn liền với đồng hồ sinh học 24 giờ và hầu hết các sinh vật có sự sống đều có nhịp riêng biệt này.
Nhịp sinh học có thể bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài như ánh sáng và bóng tối cùng như những yếu tố khác. Bộ não nhận được tín hiệu dựa trên môi trường của mỗi cá nhân và kích hoạt một số hormone nhất định, làm thay đổi nhiệt độ cơ thể và điều chỉnh sự trao đổi chất để giữ cho cơ thể tỉnh táo hoặc gây buồn ngủ, để bạn dễ dàng chìm vào giấc ngủ ngon.
Mặc dù chúng ta không thể nghe thấy tiếng tích tắc, tuy nhiên cơ thể mỗi người lại có một đồng hồ sinh học riêng. Chúng ảnh hưởng đến giấc ngủ của mỗi người cũng như những hoạt động khác của cơ thể, chẳng hạn như hormone, nhiệt độ cơ thể và thói quen ăn uống của chúng ta.
Khi nhịp sinh học nói riêng bị rối loạn, chúng có thể gây ra những vấn đề về sức khỏe và giấc ngủ. Ngoài ra, rối loạn nhịp sinh học còn liên quan đến các chứng rối loạn khác nhau bao gồm bệnh tiểu đường, béo phì và trầm cảm.
![[Mới - Độc quyền] Nệm lò xo túi độc lập 3 vùng Dunlopillo de.Stress Powerful](https://cdn-cf-ops.vuanem.com/243x,webp,q100/https://vuanem.com/image/products/1969/0/FP2Yn62NW21ANU5dy3xwKeRFcLDYudjlcVjBFUyO_2026-01-01-105140.png)
2. Nhịp điệu Circadian hoạt động như thế nào?
Các thành phần tạo nên một nhịp sinh học Circadian trong cơ thể bao gồm:
- Tế bào trong cơ thể: Các tế bào trong não sẽ phản ứng với ánh sáng và bóng tối. Đôi mắt nắm bắt những thay đổi trong môi trường sống và gửi tín hiệu đến các tế bào vào thời điểm cần đi ngủ hoặc thức giấc. Sau đó, những tế bào sẽ gửi thêm tín hiệu đến các phần của não để kích hoạt chức năng khác khiến chúng ta cảm thấy mệt mỏi hoặc tỉnh táo hơn.
- Nội tiết tố trong nhịp sinh học: Các hormone như melatonin và cortisol sẽ tăng hoặc giảm như một phần của nhịp Circadian. Melatonin là loại hormone khiến bạn cảm thấy buồn ngủ và được cơ thể tiết ra nhiều vào ban đêm, đồng thời được ức chế hơn vào ban ngày. Ngược lại, cortisol được sản xuất nhiều hơn vào buổi sáng, giúp cơ thể trở nên tỉnh táo hơn.
- Những yếu tố khác: Nhiệt độ cơ thể và sự trao đổi chất cũng trở thành một phần của nhịp sinh học của cơ thể. Nhiệt độ sẽ giảm xuống khi chúng ta đi ngủ và được tăng lên khi thức. Ngoài ra, sự trao đổi chất của cơ thể cũng hoạt động với tốc độ khác nhau trong suốt một ngày.
Nhịp điệu sinh học của cơ thể mỗi người còn có thể điều chỉnh dựa vào thời gian làm việc, hoạt động thể chất cùng các thói quen sống. Chưa kể tuổi tác là một trong yếu tố ảnh hưởng đến nhịp Circadian, trẻ em, thanh thiếu niên và người lớn sẽ trải qua nhịp sinh học khác nhau. Cùng tìm hiểu ở phần tiếp theo!
3. Hướng dẫn cách thiết lập nhịp điệu Circadian cho cơ thể
Để duy trì nhịp điệu Circadian ổn định và khoa học, bạn cần xây dựng một lối sống có kỷ luật và tuân theo các thói quen sinh hoạt lành mạnh mỗi ngày. Nhịp điệu này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giấc ngủ, năng lượng và sức khỏe tổng thể, nên việc thiết lập đúng cách là rất quan trọng.
Một số gợi ý giúp bạn duy trì nhịp điệu Circadian hiệu quả:
- Giữ thói quen sinh hoạt điều độ mỗi ngày để cơ thể thích nghi ổn định
- Dành thời gian ra ngoài trời vào ban ngày để tăng sự tỉnh táo và giúp cơ thể nhận biết thời điểm hoạt động
- Tập thể dục đều đặn, ưu tiên các bài tập nhịp điệu ít nhất 30 phút mỗi ngày trong 5 ngày mỗi tuần
- Tạo không gian ngủ thoải mái với ánh sáng dịu, nhiệt độ phù hợp và nệm hỗ trợ giấc ngủ
- Hạn chế rượu, caffeine và nicotine vào buổi tối
- Tắt các thiết bị màn hình trước khi ngủ, thay vào đó có thể đọc sách hoặc thiền để thư giãn
- Tránh ngủ trưa muộn vào chiều hoặc tối để không ảnh hưởng đến giấc ngủ ban đêm
Xem thêm: Cách để có được giấc ngủ REM chất lượng, hiệu quả và dễ thực hiện
4. Nhịp điệu Circadian khác nhau như thế nào ở mỗi độ tuổi?
Nhịp điệu Circadian không cố định mà thay đổi theo từng giai đoạn của cuộc đời. Mỗi độ tuổi lại có đặc điểm riêng về thời gian ngủ, mức năng lượng và khả năng thích nghi với ánh sáng hay hoạt động ban ngày.
4.1. Nhịp điệu Circadian ở trẻ sơ sinh
Trẻ sơ sinh sẽ không có nhịp sinh học phát triển cho đến khi được vài tháng tuổi. Điều này gây ra thói quen ngủ thất thường của bé trong những năm tháng đầu đời. Nhịp sinh học trẻ em được hình thành khi đã thích nghi với môi trường và trải qua sự thay đổi của cơ thể.
Trẻ sẽ bắt đầu tiết ra melatonin khi đã được khoảng 3 tháng tuổi và hormone cortisol được hình thành từ 2 đến 9 tháng tuổi. Phải đến khi trẻ biết đi mới có một nhịp sinh học và chức năng tương tự người trưởng thành. Theo đó, trẻ em cần ngủ khoảng 9 đến 10 tiếng mỗi đêm.
4.2. Nhịp điệu Circadian ở độ tuổi thanh thiếu niên
Thanh thiếu niên sẽ trải qua một sự thay đổi trong nhịp sinh học, được gọi là giai đoạn ngủ muộn. Không còn giống như thời thơ ấu với thời gian đi ngủ sớm vào khoảng 8 đến 9 giờ tối, thanh thiếu niên có thể không cảm thấy mệt mỏi cho đến khi trời đã về khuya. Đặc biệt, melatonin cũng không được tiết ra cho đến gần 10 hoặc 11 giờ tối, thậm chí là muộn hơn.
Sự thay đổi này cũng dẫn đến tình trạng thức dậy muộn vào buổi sáng hôm sau. Giờ buồn ngủ cao điểm của chúng thường là vào ban đêm từ 3 giờ đến 7 giờ sáng, tuy nhiên ở độ tuổi này vẫn cần giấc ngủ đủ như trẻ em.
4.3. Nhịp điệu Circadian ở người lớn
Người lớn tuổi có nhịp sinh học khá ổn định khi sinh hoạt theo những thói quen lành mạnh. Giờ đi ngủ và thời gian thức dậy của họ được duy trì ổn định khi tuân theo một lịch trình đều đặn, đồng thời ngủ từ 7 – 9 giờ mỗi đêm. Người lớn có thể buồn ngủ vào nhiều khung giờ khác nhau, bởi melatonin sẽ tiết ra và giai đoạn mệt mỏi nhất là từ 2 – 4 giờ sáng và 1 – 3 giờ chiều.
Người lớn tuổi có thể thấy nhịp sinh học sẽ thay đổi theo từng độ tuổi, họ sẽ bắt đầu đi ngủ sớm hơn và thức dậy sớm hơn. Nói chung đây là một phần hết sức bình thường của quá trình lão hoá.
5. Hỗ trợ duy trì nhịp điệu Circadian với sản phẩm từ Vua Nệm
Một giấc ngủ sâu và trọn vẹn là yếu tố quan trọng giúp duy trì nhịp điệu Circadian ổn định. Tại Vua Nệm, bạn sẽ dễ dàng tìm thấy những chiếc nệm chất lượng cao, được thiết kế để nâng đỡ cơ thể và giúp giấc ngủ tự nhiên hơn mỗi đêm.
Hệ thống Vua Nệm hiện có hơn 170 cửa hàng trên toàn quốc, cung cấp đa dạng các dòng nệm đến từ nhiều thương hiệu uy tín như Gummi, Amando, Goodnight, iComfy, Kim Cương, Liên Á,… Một số mẫu nệm hiện được nhiều người ưa chuộng tại Vua Nệm có thể nhắc tới như:
- Nệm lò xo túi độc lập Amando Elite Plus
- Nệm cao su thiên nhiên Gummi Premium
- Nệm foam nâng đỡ 5 vùng Comfy Lux 2.0
Ngoài nệm, bạn còn có thể chọn thêm chăn, ga, gối và phụ kiện hỗ trợ giấc ngủ, tất cả đều hướng tới mục tiêu giúp cơ thể thư giãn và cân bằng tự nhiên. Vua Nệm mang đến trải nghiệm mua sắm tiện lợi qua Website, Fanpage và các sàn thương mại điện tử cùng chính sách 120 đêm nằm thử miễn phí và giao hàng tận phòng ngủ.
Hiểu và duy trì nhịp điệu Circadian là bước quan trọng để cơ thể vận hành hài hòa theo tự nhiên. Chỉ với những điều chỉnh nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày, bạn đã có thể cải thiện giấc ngủ, tăng năng lượng và cảm thấy khỏe khoắn hơn mỗi sáng. Hãy bắt đầu thiết lập nhịp điệu riêng cho mình ngay từ hôm nay, đồng thời đầu tư không gian nghỉ ngơi để có giấc ngủ trọn vẹn mỗi đêm nhé!
Xem thêm: Hướng dẫn cách ngủ theo chu kỳ giấc ngủ, dù ngủ ít nhưng vẫn khỏe
Suốt 18 năm qua, Vua Nệm luôn bền bỉ theo đuổi sứ mệnh giúp người Việt ngủ ngon hơn, sống trọn hơn. Mùa cuối năm này, khi ai cũng tất bật chuẩn bị cho một khởi đầu mới, Vua Nệm gửi đến bạn lời nhắc đặc biệt: “Đừng để áp lực và mệt mỏi lấy mất giấc ngủ quý giá của mình”. Đây chính là thời khắc vàng để bạn làm mới không gian nghỉ ngơi và nâng cấp chất lượng giấc ngủ với những ưu đãi hấp dẫn. Từ nệm, chăn ga gối, đến phụ kiện giấc ngủ – tất cả đều giảm sốc lên đến 8.000.000đ trong chương trình Sale Không Tưởng, Chấn Động Thị Trường. Hãy tận hưởng trọn vẹn cảm giác êm ái và thư giãn cùng hàng trăm sản phẩm chính hãng tại hệ thống cửa hàng và website vuanem.com.
Nội dung từ Vua Nệm nhằm chăm sóc khách hàng và lan tỏa thông điệp “Giấc ngủ đáng giá”. Nếu có bất kỳ thông tin chưa phù hợp, vui lòng liên hệ trainghiem@vuanem.com để được hỗ trợ và điều chỉnh kịp thời.
