Bạn gặp những cú giật mình (hypnic) khi mới thiếp ngủ vài giây hoặc đang ngủ thì bị tỉnh dậy bởi một cơn co giật cơ thể khá mạnh. Điều này có đáng ngại hay không? Là lành tính hay bệnh lý? Có cách nào để ngăn ngừa hay giảm thiểu những cú co giật đột ngột trong giấc ngủ không? Cùng đi tìm các câu trả lời trong bài viết này nhé!
NỘI DUNG CHÍNH:
1. Cơn co giật đột ngột trong khi ngủ là gì?
Cơn co giật trong giấc ngủ (tên tiếng anh: hypnagogic jerk) là một cơn co thắt cơ bắp vô thức xảy ra khi chúng ta đang ở giai đoạn chuyển tiếp giữa thức và ngủ. Đây là hiện tượng khi cơ thể thiếp ngủ thì đột nhiên bị giật mạnh, đôi khi kèm theo đó là cảm giác như bị rơi, hụt chân.


Bên cạnh đó, cơn co giật vô thức này cũng có thể xuất hiện bất kỳ lúc nào, khi đang ngủ hoặc khi chuẩn bị tỉnh giấc (hypnic jerk). Những cơn co giật này nếu xuất hiện thường xuyên có thể khiến chúng ta lo lắng, bất an và khó ngủ lại. Cơn co giật đột ngột khi ngủ thường xảy ra không rõ nguyên nhân.
2. Nguyên nhân gây ra co giật đột ngột trong giấc ngủ
Không phải cơn co giật nào khi ngủ cũng nguy hiểm, nhưng cũng không nên xem nhẹ. Hiện tượng co giật đột ngột trong giấc ngủ thường bắt nguồn từ những phản xạ sinh lý rất bình thường của cơ thể, hoặc là lời cảnh báo sớm của các rối loạn thần kinh. Cụ thể:
2.1 Nguyên nhân sinh lý
Đây là những nguyên nhân phổ biến nhất, thường xảy ra không kèm tổn thương não, cơn giật xuất hiện thoáng qua và ít để lại hậu quả lâu dài.
- Não bộ “hiểu lầm” cơ thể đang rơi: Khi bắt đầu chìm vào giấc ngủ sâu, nhịp tim và nhịp thở chậm lại đột ngột. Não bộ đôi khi nhầm lẫn rằng cơ thể đang mất thăng bằng hoặc rơi tự do, từ đó phát tín hiệu khiến cơ bắp co giật mạnh để tỉnh lại. Đây chính là cảm giác hụt chân rơi xuống vực rất nhiều người từng trải qua.
- Căng thẳng, mệt mỏi kéo dài: Stress, áp lực tâm lý hoặc làm việc quá sức khiến hệ thần kinh không thể thư giãn hoàn toàn. Các xung điện thần kinh vẫn hoạt động âm thầm khi ngủ, dễ gây ra co giật cơ vô thức, nhất là vào giai đoạn vừa chợp mắt.
- Sử dụng chất kích thích trước giờ ngủ: Caffeine, nicotine hoặc rượu bia làm tăng kích thích thần kinh, khiến giấc ngủ chập chờn, không sâu, từ đó tăng tần suất co giật đột ngột trong giấc ngủ.
- Tập thể dục quá muộn: Vận động mạnh sát giờ đi ngủ khiến cơ thể vẫn trong trạng thái hưng phấn. Khi cơ bắp chưa kịp thả lỏng hoàn toàn, các cơn rung giật cơ rất dễ xuất hiện lúc bắt đầu ngủ.
- Thiếu hụt dưỡng chất: Thiếu canxi, magie, vitamin B12 hoặc vitamin D ảnh hưởng trực tiếp đến dẫn truyền thần kinh và hoạt động của cơ bắp, làm tăng nguy cơ co thắt và co giật khi ngủ.


2.2 Nguyên nhân bệnh lý
Nhóm nguyên nhân này ít gặp hơn nhưng nguy hiểm hơn, thường khiến cơn co giật xảy ra lặp đi lặp lại, mức độ ngày càng nặng và có thể để lại biến chứng nếu không điều trị sớm.
- Động kinh khởi phát trong giấc ngủ: Một số thể động kinh như động kinh thùy trán, động kinh Myoclonic thường bùng phát cơn co giật vào ban đêm. Người bệnh có thể giật mạnh, co cứng toàn thân, thậm chí không nhớ gì sau khi tỉnh dậy. Động kinh thùy trán đặc biệt hay xuất hiện khi đang ngủ sâu.
- Các rối loạn thần kinh trung ương: Co giật khi ngủ có thể liên quan đến Parkinson, Alzheimer, đa xơ cứng hoặc tổn thương não. Những trường hợp này thường đi kèm các dấu hiệu khác như suy giảm trí nhớ, rối loạn vận động hoặc thay đổi hành vi.
2.2 Nguyên nhân bệnh lý
Nhóm nguyên nhân này ít gặp hơn nhưng nguy hiểm hơn, thường khiến cơn co giật xảy ra lặp đi lặp lại, mức độ ngày càng nặng và có thể để lại biến chứng nếu không điều trị sớm.
- Động kinh khởi phát trong giấc ngủ: Một số thể động kinh như động kinh thùy trán, động kinh Myoclonic thường bùng phát cơn co giật vào ban đêm. Người bệnh có thể giật mạnh, co cứng toàn thân, thậm chí không nhớ gì sau khi tỉnh dậy. Động kinh thùy trán đặc biệt hay xuất hiện khi đang ngủ sâu.
- Các rối loạn thần kinh trung ương: Co giật khi ngủ có thể liên quan đến Parkinson, Alzheimer, đa xơ cứng hoặc tổn thương não. Những trường hợp này thường đi kèm các dấu hiệu khác như suy giảm trí nhớ, rối loạn vận động hoặc thay đổi hành vi.
Hội chứng chân không yên (Restless Legs Syndrome): Người mắc hội chứng này thường có cảm giác khó chịu ở chân và giật, đá, co chân theo chu kỳ khi ngủ, khiến giấc ngủ bị gián đoạn kéo dài, gây mệt mỏi vào ban ngày.
3. Các biểu hiện của cơn co giật trong khi ngủ
Đôi khi, chúng ta cũng trải qua một số cú giật khá nhẹ khi ngủ và hầu như không đáng chú ý, để tâm. Một số người kể lại họ trải qua cảm giác này khi đang gần ngủ thiếp đi và sau đó cảm thấy một cú giật mạnh bất ngờ đánh thức họ dậy.
Mọi người có thể gặp các triệu chứng khác nhau với cơn co giật, chẳng hạn như: cảm giác như thể đang rơi, tim đập loạn nhịp, thở gấp, đổ mồ hôi, mơ thấy mình bị ngã… Nhìn chung, những cảm giác này không phải là dấu hiệu của bất kỳ bệnh lý tiềm ẩn nào.


Theo một nghiên cứu năm 2016, các cơn hypnic trong giấc ngủ xảy ra ngẫu nhiên và xuất hiện ở cả nam và nữ ở mọi lứa tuổi, kể cả trẻ sơ sinh. Ước tính 60 – 70% số người trải qua các cơn co giật đầu giấc ngủ.
4. Hướng dẫn phân biệt giật mình sinh lý và co giật bệnh lý
Không ít người chủ quan cho rằng mọi cơn giật khi ngủ đều bình thường rồi sẽ hết. Thực tế, giật mình sinh lý và co giật bệnh lý/động kinh có những dấu hiệu rất khác nhau. Quan sát kỹ các đặc điểm dưới đây sẽ giúp bạn nhận biết đúng tình trạng của mình và biết khi nào cần đi khám sớm.
| Đặc điểm | Giật mình sinh lý (Hypnic Jerk) | Co giật bệnh lý / Động kinh |
| Thời điểm xuất hiện | Thường xảy ra khi vừa thiu thiu ngủ, ở giai đoạn chuyển tiếp giữa thức và ngủ. | Có thể xuất hiện bất cứ lúc nào trong giấc ngủ, thường gặp ở giấc ngủ sâu (NREM) hoặc gần sáng. |
| Biểu hiện | Giật mạnh một lần rồi dừng, cảm giác hụt chân, giật mình tỉnh giấc ngay sau đó. | Co cứng hoặc co giật liên tục, có thể kèm mắt trợn ngược, răng cắn chặt, sùi bọt mép. |
| Triệu chứng đi kèm | Tim đập nhanh thoáng qua, sau đó cơ thể ổn định và có thể ngủ lại bình thường. | Mất kiểm soát tiểu tiện, cắn vào lưỡi, đau đầu, lú lẫn, mệt mỏi rã rời khi thức dậy. |
| Tần suất | Chỉ xảy ra thỉnh thoảng, thường liên quan đến stress, mệt mỏi hoặc thiếu ngủ. | Lặp đi lặp lại nhiều lần, các cơn có tính định hình (biểu hiện giống nhau qua mỗi lần). |
5. Giải pháp khắc phục và phòng ngừa co giật khi ngủ
Không phải ai bị co giật khi ngủ cũng cần dùng thuốc. Trên thực tế, phần lớn các trường hợp giật mình sinh lý có thể cải thiện rõ rệt nếu điều chỉnh đúng lối sống. Tuy nhiên, nếu nguyên nhân xuất phát từ bệnh lý thần kinh, việc tuân thủ điều trị y khoa là yếu tố bắt buộc. Dưới đây là các giải pháp toàn diện, dễ áp dụng và có tính phòng ngừa mà bạn cần chú ý.
5.1 Thay đổi lối sống và dinh dưỡng
Đây là nền tảng quan trọng giúp ổn định hệ thần kinh và giảm tần suất co giật khi ngủ, đặc biệt với người thường xuyên stress hoặc ngủ không sâu.
- Bổ sung đầy đủ dưỡng chất cần thiết: Ưu tiên thực phẩm giàu Canxi (sữa, phô mai, hải sản), Magie (hạt điều, hạnh nhân, rau xanh đậm) và Vitamin B12 (trứng, cá, thịt đỏ). Các vi chất này đóng vai trò quan trọng trong dẫn truyền thần kinh và kiểm soát hoạt động cơ bắp.
- Thiết lập vệ sinh giấc ngủ khoa học: Ngủ đúng giờ mỗi ngày, hạn chế dùng điện thoại, máy tính trước khi ngủ ít nhất 30 – 60 phút. Phòng ngủ nên yên tĩnh, tối, thoáng mát, nhiệt độ lý tưởng khoảng 26 – 28°C để cơ thể dễ đi vào giấc ngủ sâu.
- Thư giãn não bộ trước giờ ngủ: Thiền nhẹ, hít thở sâu, nghe nhạc chậm hoặc tắm nước ấm giúp hệ thần kinh hạ tần số căng thẳng, từ đó giảm tình trạng giật mình khi vừa chợp mắt.
- Tránh các yếu tố kích thích: Hạn chế caffeine sau buổi trưa, tránh rượu bia vào buổi tối và không tập thể dục cường độ cao sát giờ ngủ để tránh kích thích quá mức hệ thần kinh.


5.2 Điều trị y khoa (Khi có chỉ định)
Áp dụng khi co giật khi ngủ có tính lặp lại, mức độ nặng hoặc nghi ngờ liên quan đến bệnh lý thần kinh.
- Thuốc kiểm soát cơn co giật: Trong trường hợp động kinh hoặc rối loạn thần kinh, bác sĩ có thể chỉ định thuốc như Clonazepam, Natri Valproate hoặc các thuốc chuyên biệt khác nhằm ổn định xung điện não và kiểm soát cơn co giật về đêm.
- Lưu ý quan trọng: Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc, tăng, giảm liều hoặc ngưng thuốc đột ngột. Việc điều trị cần được theo dõi sát sao bởi bác sĩ chuyên khoa thần kinh để tránh biến chứng nguy hiểm.
5.3 Sử dụng sản phẩm hỗ trợ giấc ngủ
Giấc ngủ sâu và ổn định sẽ giúp hạn chế co giật đột ngột trong giấc ngủ. Việc lựa chọn sản phẩm phù hợp từ những thương hiệu uy tín như Vua Nệm sẽ giúp cơ thể thư giãn tối đa, giảm kích thích thần kinh, cải thiện chất lượng ngủ một cách an toàn.
- Nệm cao su thiên nhiên: Nâng đỡ cột sống đúng tư thế sinh lý, phân tán áp lực đồng đều lên cơ và khớp, hạn chế tình trạng căng cứng cơ khi ngủ – yếu tố dễ gây giật mình về đêm.
- Nệm foam: Ôm sát đường cong cơ thể, giảm rung lắc khi trở mình, giúp giấc ngủ liền mạch hơn, đặc biệt phù hợp với người ngủ không sâu hoặc hay bị giật mình.
- Gối công thái học: Giữ cổ, vai, gáy ở tư thế chuẩn, giảm chèn ép dây thần kinh vùng cổ, từ đó hạn chế kích thích thần kinh trong giấc ngủ sâu.
- Chăn ngủ nhẹ, chăn điều hòa: Giữ ấm vừa đủ mà không gây bí bách, giúp cơ thể duy trì nhiệt độ ổn định suốt đêm, tránh tình trạng tỉnh giấc đột ngột do nóng, lạnh thất thường.
- Ga trải giường và vỏ gối chất liệu thoáng khí: Thấm hút mồ hôi tốt, mềm mại với da, hạn chế cảm giác khó chịu khi ngủ vào ban đêm.
- Giường ngủ chắc chắn, hạn chế rung lắc: Khung giường ổn định giúp giảm rung động mỗi khi xoay người, tạo cảm giác an toàn và vững chãi cho não bộ, từ đó giúp ngủ sâu hơn.
- Chiếu điều hòa: Giữ bề mặt ngủ luôn mát mẻ, hạn chế đổ mồ hôi đêm khiến giấc ngủ chập chờn và dễ co giật khi ngủ.
- Tinh dầu thư giãn: Hỗ trợ làm dịu hệ thần kinh, giảm căng thẳng tinh thần, giúp dễ đi vào giấc ngủ và duy trì giấc ngủ sâu ổn định.


6. Tình trạng co giật đột ngột trong giấc ngủ cần gặp bác sĩ NGAY
Không phải mọi cơn co giật đột ngột trong giấc ngủ đều nguy hiểm, nhưng có những dấu hiệu tuyệt đối không được chần chừ hay chủ quan. Nếu co giật xuất hiện với tần suất dày hơn, mức độ nặng hơn hoặc đi kèm các biểu hiện bất thường, việc thăm khám sớm chuyên khoa Thần kinh là điều bắt buộc để phòng ngừa biến chứng nghiêm trọng.
- Co giật xảy ra thường xuyên, làm bạn tỉnh giấc nhiều lần trong đêm, gây mất ngủ kéo dài, uể oải, giảm tập trung và mệt mỏi vào ban ngày.
- Xuất hiện dấu hiệu chấn thương sau cơn co giật như bầm tím tay chân, cắn vào lưỡi, đau nhức cơ thể hoặc tiểu tiện không kiểm soát khi ngủ dậy.
- Cơn co giật kéo dài trên 5 phút hoặc vừa kết thúc đã xuất hiện cơn thứ hai liên tiếp, đây là tình trạng nguy hiểm cần cấp cứu.
- Trẻ em bị co giật kèm sốt cao, lơ mơ hoặc mất ý thức, nguy cơ liên quan đến co giật do sốt hoặc rối loạn thần kinh cần được xử trí kịp thời.
Co giật đột ngột trong giấc ngủ có thể chỉ là phản xạ sinh lý, nhưng cũng có lúc là tín hiệu cảnh báo sức khỏe thần kinh đang gặp vấn đề. Việc nhận biết đúng nguyên nhân, theo dõi dấu hiệu bất thường và can thiệp kịp thời chính là cách tốt nhất để bảo vệ giấc ngủ và chất lượng sống lâu dài.
Bên cạnh yếu tố y khoa, một giấc ngủ sâu, ổn định, không bị gián đoạn đóng vai trò rất quan trọng trong việc hạn chế co giật khi ngủ. Lựa chọn nệm, gối, chăn ga chất lượng từ Vua Nệm sẽ giúp cơ thể được nâng đỡ đúng cách, não bộ thư giãn tối đa và dễ đi vào giấc ngủ sâu hơn mỗi đêm.
XEM THÊM: Lo lắng vào ban đêm ảnh hưởng như thế nào đến giấc ngủ
Tóm lại, co giật đột ngột trong giấc ngủ là hiện tượng bình thường và không phải tiềm ẩn một nguy cơ bệnh lý nào. Tuy nhiên, nó vẫn có thể làm phiền giấc ngủ của bạn khi chứng co giật này có tần suất cao, mạnh.
Nếu nhận thấy hiện tượng này ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ và chất lượng sống của bạn, thì hãy nhanh chóng thăm khám bác sĩ để có được những chẩn đoán chuyên sâu cũng như biện pháp khắc phục kịp thời nhé!


Suốt 18 năm qua, Vua Nệm luôn bền bỉ theo đuổi sứ mệnh giúp người Việt ngủ ngon hơn, sống trọn hơn. Mùa cuối năm này, khi ai cũng tất bật chuẩn bị cho một khởi đầu mới, Vua Nệm gửi đến bạn lời nhắc đặc biệt: “Đừng để áp lực và mệt mỏi lấy mất giấc ngủ quý giá của mình”. Đây chính là thời khắc vàng để bạn làm mới không gian nghỉ ngơi và nâng cấp chất lượng giấc ngủ với những ưu đãi hấp dẫn. Từ nệm, chăn ga gối, đến phụ kiện giấc ngủ – tất cả đều giảm sốc lên đến 89% trong chương trình Tết Tài Lộc - Giá Sale Sốc. Hãy tận hưởng trọn vẹn cảm giác êm ái và thư giãn cùng hàng trăm sản phẩm chính hãng tại hệ thống cửa hàng và website vuanem.com.
Nội dung từ Vua Nệm nhằm chăm sóc khách hàng và lan tỏa thông điệp “Giấc ngủ đáng giá”. Nếu có bất kỳ thông tin chưa phù hợp, vui lòng liên hệ trainghiem@vuanem.com để được hỗ trợ và điều chỉnh kịp thời.






![[Mới - Độc quyền] Nệm lò xo túi độc lập 3 vùng Dunlopillo de.Stress Powerful](https://cdn-cf-ops.vuanem.com/243x,webp,q100/https://vuanem.com/image/products/1969/0/FP2Yn62NW21ANU5dy3xwKeRFcLDYudjlcVjBFUyO_2026-01-01-105140.png)









